Usability, wat is dat? #

Een mes heeft een lemmet en een heft. Een mes zonder heft zou in theorie eenvoudiger en goedkoper zijn maar dit maakt snijden erg lastig.

Usability staat voor bruikbaarheid. Dit kan van toepassing zijn op voorwerpen, apparaten, software en nog veel meer zaken. Het is niet direct hetzelfde als gebruiksgemak of gebruiksvriendelijkheid, al kunnen dit wel doelstellingen zijn die de ontwerper nastreeft.

Usability is een factor die van belang is bij de ontwikkeling van zowel hardware als software. In website design is hier zelfs een specifieke functie voor gecreëerd.

Wanneer is iets bruikbaar? #

Binnen usability wordt er onderscheid gemaakt tussen fysiologie en psychologie. Bij fysiologie gaat het om de fysieke interactie met hardware of software. Bij psychologie gaat het om zaken als gebruiksgemak (eenvoudig) of een prettige ervaring (comfort).

Er moet altijd een balans worden gevonden waarbij de beoogde gebruiker centraal staat. Een keukenkastje op 1.50 meter hoogte is bereikbaar voor de meeste volwassenen maar niet voor een baby.

Dit kan een voordeel zijn omdat je hier veilig producten kunt opbergen. Een ontwerp kan dus ook bewust niet-bruikbaar worden gemaakt.

Usability design #

Wat wil je bereiken? Wat heb je daar voor nodig? Je hebt het warm, een ventilator is de oplossing. De bladen van een ventilator kunnen gevaarlijk zijn dus er wordt een korf ontworpen voor de veiligheid. Een constante stroom lucht naar één richting is niet altijd aangenaam dus er wordt een draaiende basis ontworpen.

Er wordt bepaald dat de ventilator drie standen nodig heeft. Ga je dit oplossen met een aan/uit knop en drie knoppen voor de snelheid? Of met drie knoppen die naast snelheid ook aan/uit regelen? Of met twee knoppen waarvan één knop aan/uit en één draaiknop voor de snelheid? Of kan die ene draaiknop ook fungeren als aan/uit knop?

In usability design wordt naast het doel en het middel ook rekening gehouden met de meest efficiënte werkwijze om het doel te bereiken. Daarnaast zullen er nog meer factoren zijn zoals bruikbare technologie en productiekosten.

UI en UX ontwerp #

De afkorting UI staat voor User Interface, UX staat voor User Experience. Een UI designer kan ook verantwoordelijk zijn voor de UX maar dit hoeft niet. Het kan zelfs beter zijn om deze taken te splitsen omdat de ontwerper niet altijd de nodige objectiviteit kan toepassen op een design.

Bij usability testing van een computerprogramma is het van belang om te bepalen hoe een gebruiker ermee omgaat. Hoe werkt een systeem, is de functionaliteit vanzelfsprekend en welke kennis is nodig van de gebruiker?

Dit soort zaken zijn niet alleen van belang binnen de ontwikkeling van gereedschap en hulpmiddelen maar ook zeker binnen commerciële activiteiten.

Zo moet een webshop duidelijk navigeerbaar zijn en de klant naar de kassa leiden. Aan de andere kant wil je als verkoper wellicht meer omzet maken dus voeg je enkele stappen toe om extra producten in het winkelmandje te leggen.

Als het aantal vereiste stappen te complex wordt dan verhoogt dit de kans dat een klant afhaakt. Zo moet er binnen commercieel usability ontwerp met veel factoren rekening worden gehouden.

Handig artikel voor je?
Updated on augustus 29, 2022